Tiyatromuzda Tarih Konuşmaları dizisinin XXI. oturumu Esra Dicle‘nin “Osmanlıda Tiyatroların İmtiyaz Alması/Tekelleşme” başlıklı konuşmasıyla 17 Şubat Cumartesi günü Kadir Has Üniversitesi’nde gerçekleştirildi. Osmanlı’da modern-batılı tiyatronun kurulması sürecinde Saray destekleyici ve denetleyici bir rol üstlenir. 19. yy’ın ikinci yarısından itibaren İstanbul’da tiyatro mekânlarının, gruplarının, izleyicilerinin sayısı artar ve tiyatro daha geniş bir daireye yayılmaya başlar. İstanbul’da tiyatronun gelişimi, modern şehir hayatının ve kamusal alanın oluşmasıyla etkileşim içinde gerçekleşir. İktidar bu yeni kamusal alandaki modernleşme deneyimini, dolayısıyla tiyatro faaliyetlerini de kontrol etmek için çeşitli imtiyaz, yasak, tekel uygulamalarına başvurur. Konuşmada bu düzenlemelerin estetik ve politik nedenlerine ve etkilerine değinildi.
Esra Dicle
Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora derecelerini Boğaziçi Üniversitesi’nden Türk Dili ve Edebiyatı alanında aldı. Doktora tezi “Resmî İdeoloji Sahnede / Kemalist İdeolojinin İnşasında Halkevleri Dönemi Tiyatro Oyunlarının Etkisi” İletişim Yayınları tarafından 2013 yılında yayımlandı. İkinci kitabı “Ben Yüz Çiçekten Yanayım / Nâzım Hikmet Tiyatrosunda Metinler-Türler-Söylemler”, 2020 yılında İmge Kitabevi Yayınları’ndan çıktı. 2022 yılında Dergâh Yayınlarından çıkan “Edebiyatın Duygu Haritası” ve “Osmanlı Sahnesi-19 yy Çok Dilli Osmanlı Komedyasından Üç Metin” kitaplarını hazırladı. 2003-2008 yılları arasında Kadir Has Üniversitesinde Türk Dili dersleri veren Esra Dicle 2005 yılından bu yana Boğaziçi Üniversitesi’nde Türkçe Dersleri Koordinatörlüğü’nde Dr. Öğretim Görevlisi olarak görev yapıyor; Türk Dili derslerinin yanında modern tiyatro, uyarlama kuramı ve teatrallik üzerine de çeşitli dersler veriyor.
Moderatör: Noyan Ayturan